De organisatie van de Boot van het Jaar Awards maakte op 9 juli de nominaties voor de editie 2026 bekend. In de categorie Zeiljachten strijden dit jaar de Dragonfly 36 (foto boven), de Enksail Halcyon 50 en de Saffier SE 28 Leopard om de titel. De winnaar wordt bepaald tijdens testvaardagen vanuit de Bataviahaven in Lelystad, in het weekend voorafgaand aan Hiswa te Water 2026, met de prijsuitreiking op dinsdagavond 1 september. Interessant genoeg dekken deze drie boten drie totaal verschillende werelden: een snelle trimaran, een blauwwatercruiser en een moderne daysailer. Precies die appels-met-peren-vergelijking legde ZeilTrends vorig jaar al onder het vergrootglas, en de bezwaren van toen zijn dit jaar niet minder relevant.
Om genomineerd te kunnen worden, moesten de boten na 1 januari 2025 zijn geïntroduceerd, een lengte tussen 3 en 20 meter hebben en beschikbaar zijn tijdens de testdagen. De prijzen worden verdeeld over vier categorieën: Motorjachten, Elektroboten, Zeiljachten en Open Motorboten. Opvallend is het recordaantal aanmeldingen bij de Motorjachten, waar de jury voor het eerst uit veertien jachten koos. Voor de Zeiljachten publiceerde de organisatie, net als vorig jaar, géén aanmeldingsaantallen, waardoor onduidelijk blijft hoe groot het deelnemersveld werkelijk was.
Elke vakjury bestaat uit technisch specialisten, vertegenwoordigers van de watersportmedia en een jachtarchitect, aangevuld met een publieksjurylid. Op papier een brede samenstelling, maar het is precies die samenstelling die de kern raakt van de kritiek die ZeilTrends al meerdere edities uit. De vraag is niet of de genomineerde boten goed zijn, maar of deze jury het juiste gezelschap is om ze te beoordelen, zeker waar het om sportieve of wedstrijdgerichte modellen gaat.
Transparantie en jurysamenstelling opnieuw onder de loep
De bezwaren die ZeilTrends eerder formuleerde, draaien om twee punten. Ten eerste de transparantie: de organisatie maakte ook vorig jaar niet bekend hoeveel en welke zeilboten zich hadden aangemeld, wat het onmogelijk maakt te beoordelen hoe representatief de shortlist is. Ten tweede de belangenverstrengeling. Meerdere juryleden zijn journalist bij media die commercieel verbonden zijn met de botenbranche, en de scherpste vraagtekens gelden bij de jurysamenstelling rond de organisatie zelf, waar het beursbelang en het verkiezingsbelang in elkaar overlopen.
Daar komt een principiëler punt bij. Voor een gedegen oordeel over performance- en raceboten is wedstrijdervaring nodig, en juist die ontbreekt grotendeels in de huidige jury. Vorig jaar illustreerde de vergelijking dat treffend: de jury noemde een genomineerde platbodem geen raceboot maar prees het “schattige model”, een criterium dat weinig van doen heeft met technische prestaties op het water. Wie een boot als de Dragonfly 36 serieus wil wegen, heeft andere expertise nodig dan wie een comfortabele daysailer beoordeelt.
Dat maakt de kritiek dit jaar opnieuw actueel. Het genomineerde trio bevat met de Dragonfly 36 een uitgesproken snelle multihull, terwijl de Enksail Halcyon 50 en de Saffier SE 28 Leopard heel andere gebruikersgroepen bedienen. Hoe je die drie eerlijk tegen elkaar afweegt in één verkiezing, blijft de terugkerende zwakte van deze opzet. ZeilTrends benadrukt daarbij nadrukkelijk dat dit niets afdoet aan de vermoedelijke kwaliteit van de boten zelf, maar wel vraagtekens plaatst bij de waarde van het oordeel voor de zeiler die er daadwerkelijk een overweegt te kopen.
Wat de zeiler hiervan moet meenemen
Voor wie een van deze modellen overweegt, is het advies simpel: beoordeel de boot op eigen merites en hecht niet te veel gewicht aan de titel zelf. Een testvaart, een gesprek met bestaande eigenaren en, waar mogelijk, een onafhankelijk oordeel van iemand met relevante performanceboten- of zeilervaring zeggen meer dan een award die uit een discutabel proces voortkomt.
De testvaardagen in het weekend voor de beurs vormen het beslissende moment, waarna de jury per categorie de winnaar aanwijst. Naast de Boot van het Jaar-prijzen reikt de organisatie diezelfde avond ook de Startup-Award en de Oeuvreprijs uit. Hiswa te Water zelf opent aansluitend haar deuren van woensdag 2 tot en met zondag 6 september 2026 in de Bataviahaven van Lelystad.
Meer informatie over de nominaties en de procedure staat op bootvanhetjaar.nl en hiswatewater.nl. Een overzicht van komende watersportbeurzen vind je op de evenementenkalender en meer praktische informatie vind je op de toegewijde Hiswa te Water pagina.
Over de Boot van het Jaar Awards
De Boot van het Jaar-verkiezing is een jaarlijkse Nederlandse innovatieprijs die traditiegetrouw wordt uitgereikt op de vooravond van Hiswa te Water, de grootste in-water botenshow van Noord-Europa. Vakjury’s beoordelen nieuw geïntroduceerde boten per categorie, waaronder Zeiljachten, waarbij de vaareigenschappen tijdens testvaardagen doorgaans doorslaggevend zijn. ZeilTrends volgt de verkiezing kritisch en plaatst al meerdere edities vraagtekens bij de transparantie en de onafhankelijkheid van de jury.
